Mijn kind stottert

In het kort

In het kort

  • Stotteren komt door erfelijke aanleg.
  • Als een kind met die aanleg iets spannends meemaakt kan het gaan stotteren.
  • Stotteren begint meestal bij kinderen tussen de 2 en 5 jaar.
  • Vaak gaat het stotteren na een tijdje vanzelf over.
  • U kunt uw kind helpen bij het praten, bijvoorbeeld door zelf rustig te luisteren en te praten.
  • Neem contact op met een logopedist of stottertherapeut, als u zich zorgen maakt. 
  • Samen bekijkt u of uw kind behandeling nodig heeft.
  • Als uw kind nog niet zo lang stottert, kan uw kind nog van het stotteren af komen.
Wat is het

Wat is stotteren?

Bij stotteren gaat praten minder makkelijk. Woorden en zinnen zeggen gaat vaak niet in één keer (niet vloeiend).

Het stotteren begint meestal bij kinderen tussen de 2 en 5 jaar, als ze leren praten. Bijna alle kinderen van deze leeftijd stotteren een tijdje. Dat is normaal. De meeste kinderen gaan erna weer vloeiend praten. Maar sommige kinderen blijven stotteren. 

Als een kind langer dan twee jaar stottert, is de kans groter dat het niet vanzelf over gaat. 

Stotteren komt veel voor. In Nederland zijn er zo'n 170.000 mensen die stotteren.

Wat merk ik

Hoe merk ik of mijn kind stottert?

Als uw kind stottert, gaat het praten niet in één keer:

  • Uw kind herhaalt een letter of lettergreep een paar keer: k.k.k.konijn of wo.wo.woord.
  • Uw kind houdt een letter of lettergreep langer aan: ggggggoed.
  • Uw kind blokkeert bij een bepaalde klank: p.......otlood.

Uw kind kan ook problemen hebben bij het praten die minder opvallen:

  • Uw kind twijfelt veel als het praat. 
  • Uw kind wacht lang tussen 2 woorden.
  • Uw kind zegt geen moeilijke woorden meer.

Sommige kinderen maken bewegingen bij het stotteren: knipperen met de ogen of zwaaien met de armen. Zo proberen ze het woord eruit te 'duwen'. 

Hoe erg uw kind stottert, verschilt per dag en per situatie. Het kan moeilijker zijn als uw kind moe of ziek is. Of als het te snel wil praten.

    Bijkomende problemen

    Wat kunnen de gevolgen zijn van stotteren voor mijn kind?

    Als uw kind stottert, kan dat spanning geven. Uw kind denkt bijvoorbeeld heel vaak: 'Ik wil niet stotteren'. Vaak wordt het stotteren dan juist erger. Zingen gaat bijna altijd wel zonder stotteren.

    Misschien schaamt uw kind zich. Of het voelt zich onzeker, somber, boos of verdrietig. Stotteren kan veel invloed hebben op zijn leven. Uw kind durft bijvoorbeeld niet:

    • aan een klasgenootje te vragen of hij komt spelen
    • aan de juf te vragen om extra uitleg als het iets niet snapt
    • een spreekbeurt te geven op school
    • naar een kinderfeestje
    Oorzaken

    Hoe ontstaat stotteren?

    Om te kunnen praten zijn spieren, zenuwen en de hersenen nodig.

    • Er zijn meer dan 100 spieren nodig, zoals spieren van de tong en lippen.
    • De hersenen geven een seintje aan de spieren om een beweging te maken. Dat seintje gaat via de zenuwen naar de spieren.
    • De spieren moeten op het juiste moment en met de juiste kracht bewegen. En weer op tijd stoppen met bewegen.

    Soms gaat er iets mis in die samenwerking. De zenuwen reageren bijvoorbeeld te traag. De seintjes uit de hersenen komen dan te traag bij de spieren. Het lukt dan niet om woorden of klanken in één keer uit te spreken.

    De hersenen van kinderen die stotteren werken dus iets anders dan van kinderen die niet stotteren. Dit is aanleg. Het zit in de genen van uw kind. Daardoor werken de hersenen en de spieren wat moeilijker samen.

    Maar niet iedereen met aanleg voor stotteren gaat stotteren. Er zijn andere dingen die daarvoor kunnen zorgen. Bijvoorbeeld: 

    • spanningen en emoties in de tijd dat uw kind leert praten
    • een gebeurtenis die veel stress geeft, zoals een verhuizing 
    • uw kind wordt geplaagd als het niet goed praat

    Stotteren komt niet door hoe u uw kind opvoedt.

    Vaak komt stotteren in de familie voor. Kinderen met een vader of moeder die stottert, hebben een grotere kans om zelf te gaan stotteren. 

    Adviezen

    Adviezen voor als uw kind stottert

    Ieder kind gaat anders met het stotteren om. Als uw kind er zelf geen probleem van maakt, is het belangrijk dat mensen in de omgeving dat ook niet doen. Enkele voorbeelden van hoe u uw kind kunt helpen bij het praten:

    • Zorg dat uw kind genoeg slaapt, uitrust en ontspant. Als uw kind moe is, kan het meer gaan stotteren. 
    • Geef het goede voorbeeld door zelf rustig te praten. Neem een pauze na elke zin en praat wat langzamer.  
    • Laat merken dat u de tijd heeft om te luisteren.  
    • Laat merken dat u luistert naar wat uw kind vertelt. En dat u dus niet let op hoe uw kind het vertelt. Reageer soms kort op dingen uit het verhaal. Zo weet uw kind dat u het heeft begrepen.
    • Maak niet te vaak opmerkingen en stel niet te veel vragen tijdens het verhaal. 
    • Blijf positief. Dat geeft uw kind zelfvertrouwen.
    • Doe het samen met het hele gezin. Leer de anderen ook te luisteren. En rustig op hun beurt te wachten als ze iets willen vertellen. 

    Het helpt meestal niet om te zeggen 'praat eens rustig' of 'haal eerst diep adem'. Die adviezen kunnen uw kind juist onzeker maken, waardoor het stotteren vaak juist erger wordt. 

    Behandeling

    Stottertherapie

    Als uw kind stottert, kan stottertherapie helpen. Uw kind kan hiervoor naar een logopedist of stottertherapeut.
    Een stottertherapeut is een logopedist of psycholoog die specialist is in stotteren.

    Een stottertherapeut of logopedist bekijkt of uw kind inderdaad stottert. En samen maakt u een plan. Soms wordt afgesproken om een tijdje goed in de gaten te houden hoe uw kind praat. U houdt dan bij hoe het gaat en bespreekt daarna of behandeling nodig is. Soms is het verstandig om meteen met een behandeling te beginnen. Dat hangt van een paar dingen af, zoals:

    • de leeftijd van uw kind
    • hoe lang uw kind stottert
    • hoe erg uw kind stottert
    • hoeveel last uw kind heeft van het stotteren

    De stottertherapie kan op verschillende manieren helpen. Uw kind leert bijvoorbeeld:

    • hoe hij of zij stottert
    • manieren om klanken losser te maken
    • manieren om vloeiend te praten
    • extra bewegingen (zoals oogknipperen of armen zwaaien) weg te laten
    • positiever te denken over praten en stotteren
    • minder angst te hebben bij het praten.

    Het is verstandig om snel hulp te vragen aan een therapeut. Als uw kind nog niet zo lang stottert, kan uw kind nog van het stotteren af komen. Als uw kind lang stottert, is dat moeilijker.

    Wanneer bellen?

    Wanneer bellen bij stotteren?

    Als u zich zorgen maakt over hoe uw kind praat, bel dan de huisarts. Samen bekijkt u of uw kind stottert. En of er een behandeling nodig is.

    Wilt u starten met therapie voor uw kind? Uw huisarts kan uw kind doorsturen naar een logopedist of stottertherapeut bij u in de buurt. 

    ORS

    ORS is een oplossing van zouten en glucose (druivensuiker) in water.

    Het wordt gebruikt bij waterdunne diarree en braken (overgeven).

    Bron: Apotheek.nl
    Meer informatie

    Meer informatie

    We hebben de informatie over stotteren gemaakt met de Richtlijn Stotteren bij kinderen, adolescenten en volwassenen.

    Laatst herzien op

    Vond u deze informatie nuttig?

    Vond u deze informatie nuttig?
    Heeft u een tip hoe wij Thuisarts.nl kunnen verbeteren?