Ik heb artrose van de heup

In het kort

In het kort

  • Bij artrose verandert het kraakbeen in uw heupgewricht.
  • De klachten zijn pijn en stijfheid in de heup, vooral ’s ochtends.
  • Het is belangrijk om te blijven bewegen, maar overbelasting te voorkomen.
  • Pijnstillers kunnen klachten verminderen.
  • Bij erge klachten kan een injectie of operatie soms helpen.
Videos

Videos

Wat merk ik

Wat merk ik van artrose in mijn heup?

Artrose van de heup begint met stijfheid en pijn bij bewegen.

U merkt dit vooral wanneer u na rust weer in beweging komt (startpijn of ochtendstijfheid). Bijvoorbeeld wanneer u 's ochtends opstaat of na lang zitten uit uw stoel komt. Na 10 tot 30 minuten bewegen heeft u minder klachten.

Ook als u de heup extra zwaar of extra lang belast voelt u pijn.

De klachten zijn in het begin wisselend: perioden met meer klachten en perioden met minder klachten kunnen elkaar afwisselen.

Als uw heup erg stijf en pijnlijk is, kunt u sommige dingen minder goed doen. Bijvoorbeeld buigen om uw veters te strikken, in de auto stappen of de trap op lopen. Het lukt minder goed om uw been in alle richtingen te bewegen.

Als artrose erger wordt heeft u ook minder kracht om uw been (zijwaarts) op te tillen. U kunt daardoor ook anders gaan lopen (waggelgang).

Bij ernstige artrose heeft u ook pijn als u de heup niet beweegt of belast. 

Wat is het

Wat is artrose van de heup?

Artrose is een aandoening waarbij het kraakbeen in kwaliteit achteruitgaat. Het heupgewricht verbindt het bot van het bovenbeen met het bot van het bekken. Op de uiteinden van de botten zit een laagje kraakbeen. Dat kraakbeen is heel glad, zodat uw heup gemakkelijk kan buigen, draaien of strekken. Bij artrose wordt dit kraakbeen dunner en zachter. Veel mensen noemen het ook wel "slijtage" van de heup.

Afbeelding van het heupgewricht, rechts met artrose.

Afbeelding heupartrose

Oorzaken

Hoe ontstaat artrose?

Hoe artrose komt, is niet precies bekend. We weten wel dat het vaker voorkomt:

  • bij mensen vanaf 45 jaar
  • bij vrouwen
  • bij mensen met overgewicht
  • in beroepen waarbij mensen hun gewrichten veel gebruiken 
  • als artrose veel in de familie voorkomt

Soms ontstaat artrose als de knie bij een ongeluk beschadigd is. 

Onderzoek

Hoe weet ik of ik artrose heb?

Uw huisarts herkent artrose meestal als u over uw klachten vertelt. Ook onderzoekt uw huisarts uw gewricht.

Röntgenfoto's zijn niet nodig. Artrose is namelijk niet altijd te zien op een foto. De ontsteking van het slijmvlies is bijvoorbeeld niet te zien. En een foto laat ook niet zien hoe erg uw klachten zijn. 

Adviezen

Adviezen bij artrose van de heup

Bij artrose is het belangrijk voldoende te blijven bewegen, maar overbelasting te voorkomen.

Elke dag bewegen
Het is belangrijk dat u een halfuur per dag actief beweegt. Bijvoorbeeld door te wandelen, fietsen of zwemmen. Met deze sporten belast u uw gewrichten namelijk regelmatig (en niet plotseling). 

U kunt ook zelf op internet een persoonlijk beweegprogramma maken. Hierbij kiest u een activiteit (zoals fietsen of lopen), die u elke week iets langer gaat doen.

Oefenen bij de oefentherapeut of fysiotherapeut
Ook oefeningen kunnen de klachten verminderen. Ze kunnen de spieren rond het gewricht sterker maken. De therapeut legt uit welke oefeningen u kunt doen. En hoe u ze moet doen. Zij kunnen het ook voordoen. Daarna kunt u de oefeningen thuis zelf doen of onder begeleiding blijven. Blijf de oefeningen regelmatig doen. Daarmee voorkomt u dat de klachten terugkomen of erger worden.

Napijn
Krijgt u ‘napijn’, bijvoorbeeld de dag na het bewegen? Dan heeft u de heup te veel belast. Doe het de volgende keer wat rustiger aan.

Tijdelijk ontzien
Wanneer u veel pijn heeft, is het goed om het gewricht tijdelijk wat te ontzien. Blijf de gevoelige heup wel regelmatig bewegen, maar steun er zo min mogelijk op.
Zodra het iets beter gaat, moet u proberen uw dagelijkse bezigheden weer op te pakken. Ga weer stukjes lopen. Soms helpt het om daarbij een wandelstok te gebruiken.

Overgewicht
Bij overgewicht helpt afvallen om uw heupgewrichten te ontlasten. Een diëtist kan u daarbij begeleiden. 
U kunt ook meedoen aan een leefstijlprogramma. U krijgt dan hulp van een leefstijlcoach, diëtiste, fysiotherapeut en/of oefentherapeut. Uw huisarts kan u verwijzen. 

Hobby en beroep
Soms is het nodig om een andere hobby of beroep te kiezen om het pijnlijke gewricht te ontlasten. 
Hebben uw klachten invloed op uw werk? Bespreek dit dan met uw werkgever. Neem ook contact op met de bedrijfsarts. De bedrijfsarts bespreekt met u hoe u zo goed mogelijk kunt blijven werken. 

Wat niet helpt
Er is onderzoek gedaan naar het nut van koude kompressen, acupunctuur, ultrageluidbehandeling, gebruik van braces, inlegzolen of speciale schoenen bij artrose van de heup. Maar het is niet bewezen dat een van deze behandelingen of hulpmiddelen helpt.

Ook voedingssupplementen (glucosamine , chondroïtine) worden niet aanbevolen. Er is onvoldoende bewijs dat ze helpen.

chondroitine

Chondroïtine is een lichaamseigen stof die voorkomt in bindweefsel, kraakbeen, pezen en huid. Het is een bouwstof van kraakbeen.

Het is te gebruiken bij artrose.

Bron: Apotheek.nl

glucosamine

Glucosamine is een lichaamseigen stof die voorkomt in bijna alle weefsels van het lichaam. Het is een bouwstof van kraakbeen.

Het is te gebruiken bij artrose.

Bron: Apotheek.nl
Medicijnen

Medicijnen bij artrose

  • Als u (tijdelijk) meer pijn heeft, of als u veel gaat bewegen en daarbij pijn verwacht, kunt u pijnstillers gebruiken. Met minder pijn lukt het vaak beter om te bewegen en oefeningen te doen.

  • Probeer eerst paracetamol .

    • U mag 3 tot 4 keer per dag 1 of 2 tabletten van 500 mg paracetamol gebruiken (niet langer dan 4 weken achter elkaar). 
    • Let op: als u langer dan langer dan 4 weken paracetamol wilt gebruiken, is de hoeveelheid anders. U mag dan niet meer dan 5 keer per dag 1 tablet (geen 2) van 500 mg paracetamol nemen. Of 2 keer per dag 2 tabletten van 500 mg tegelijk. Lees meer over paracetamol.
  • U kunt ook kiezen voor een gel die u op het gewricht smeert. Dit heet diclofenac gel 1-3% of ibuprofen gel 5%. U smeert het 2 tot 4 maal per dag zachtjes op de pijnlijke plek. Soms geeft zo'n gel wat jeuk of uitslag op de huid. U kunt de gel ook met paracetamol combineren.

  • Als de klachten niet verbeteren of zelfs erger worden, schrijft de huisarts meestal een sterkere pijnstiller voor. Dit zijn NSAID's: pijnstillers die ook ontstekingen verminderen. Voorbeelden zijn diclofenac, ibuprofen en naproxen .
    NSAID's kunnen bijwerkingen geven. Bent u ouder dan 60 jaar? Of heeft u problemen met uw maag, darmen, hart, bloedvaten of nieren? Of gebruikt u ook andere medicijnen? Of heeft u ooit een allergische reactie gehad na een NSAID? Vraag dan eerst aan uw huisarts of apotheek of u een NSAID mag gebruiken.
  • Als NSAID’s niet helpen, of als u ze niet mag gebruiken, dan kunt u een prik in het gewricht krijgen tegen de pijn en ontsteking. Dit helpt meestal binnen een dag. De prik werkt ongeveer 3 weken. Daarna kunnen de klachten weg blijven maar ook terug komen. 
  • Als ook dit niet genoeg helpt, kan de orthopeed bij artrose van de heup soms ook een prik geven met hyaluronzuur.

naproxen

Naproxen is een ontstekingsremmende pijnstiller. Dit soort pijnstillers wordt ook wel NSAID genoemd. Het werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend.

Het is te gebruiken bij pijn waarbij ook sprake is van een ontsteking, zoals bij gewrichtspijn. Ook bij ontstekingen van de gewrichten zoals reumatoïde artritis, ziekte van Bechterew en jicht. Bovendien bij koliekpijn, hoofdpijn, migraine en menstruatieklachten, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies. Het wordt soms ook gebruikt bij pijnlijke, stijve en versleten gewrichten (artrose), spierpijn en klachten door griep of verkoudheid.

Bron: Apotheek.nl

diclofenac

Diclofenac is een ontstekingsremmende pijnstiller. Dit soort pijnstillers wordt ook wel NSAID's genoemd. Het werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend.

Het is te gebruiken bij pijn waarbij ook sprake is van een ontsteking, zoals bij gewrichtspijn, reumatoïde artritis (ontsteking van de gewrichten), ziekte van Bechterew en jicht (ontsteking in uw gewricht).

Bovendien bij koliekpijn, menstruatieklachten, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies, migraine en hoofdpijn. Het wordt soms ook gebruikt bij artrose (het kraakbeen in uw gewrichten wordt dunner), spierpijn en klachten door griep of verkoudheid.

Bron: Apotheek.nl

paracetamol

Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend.

Het is te gebruiken bij verschillende soorten pijn zoals, hoofdpijn, migraine, koorts, griep, verkoudheid, keelpijn, bijholteontsteking, middenoorontsteking, oorpijn door gehoorgangontsteking, artrose, spierpijn, gewrichtspijn en menstruatieklachten.

Bron: Apotheek.nl

ibuprofen

Ibuprofen is een ontstekingsremmende pijnstiller. Dit soort pijnstillers wordt ook wel NSAID genoemd. Het werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend.

Het is te gebruiken bij pijn waarbij ook sprake is van een ontsteking, zoals bij gewrichtspijn, reumatoïde artritis, ziekte van Bechterew en jicht. Bovendien bij migraine, hoofdpijn en menstruatieklachten, zoals abnormaal vaginaal bloedverlies. Het wordt soms ook gebruikt bij artrose, spierpijn en klachten door griep of verkoudheid.

Bron: Apotheek.nl
Hoe gaat het verder?

Hoe gaat het verder met artrose?

Hoe artrose verloopt verschilt per persoon.

De klachten kunnen vanzelf overgaan en wegblijven. Zelfs hardnekkige klachten kunnen soms na enkele weken nog verminderen. Meestal zijn de klachten wisselend. Perioden waarin de klachten verergeren en perioden waarin u minder klachten heeft, wisselen elkaar af.

Als het kraakbeen eenmaal is veranderd, is dat meestal blijvend.

Bij ernstige artrose komt het voor dat het gewricht na verloop van tijd minder goed werkt. U kunt er dan minder goed mee bewegen. Oefenen blijft dan belangrijk.

Wanneer bellen?

Wanneer contact opnemen bij artrose

Bespreek het met uw huisarts als de klachten door artrose lang aanhouden of verergeren. Een prik in het gewricht met een ontstekingsremmer kan dan soms helpen.

Een operatie is zelden nodig. Een operatie kan soms helpen als u het gewricht nog maar moeilijk kunt bewegen. Of wanneer u 's nachts veel pijn blijft houden. Dan bespreekt de huisarts dit met u. Deze kan u naar een orthopedisch chirurg verwijzen.
De chirurg onderzoekt het gewricht en maakt een foto om te kijken wat de mogelijkheden zijn. Hij of zij bespreekt met u welke behandeling mogelijk is en wat de voor- en nadelen zijn van een operatie. Soms is het bijvoorbeeld mogelijk om met een operatie stukjes aangegroeid bot weg te halen. Soms is het beter om het gewricht te vervangen door een kunstgewricht.

Meer informatie
Hulp regelen

Websites over hulp en hulpmiddelen

Zoekt u een hulpmiddel voor bijvoorbeeld lopen, fietsen of u zelf verzorgen, kijk dan op Hulpmiddelenwijzer.nl.

Op Regelhulp.nl staat informatie over zorg regelen, mantelzorg en hulp bij de dingen die u elke dag doet.

Laatst herzien op

Vond u deze informatie nuttig?

Vond u deze informatie nuttig?
Heeft u nog een suggestie of opmerking? Dit is niet verplicht.
Kunt u toelichten waarom niet? Dit is niet verplicht.