Ik heb (mogelijk) een buitenbaarmoederlijke zwangerschap

Synoniemen
Extra-uteriene graviditeit, EUG

In het kort

  • Als een bevruchte eicel buiten de baarmoeder verder groeit, ontstaat een buitenbaarmoederlijke zwangerschap.
  • In de eerste 3 maanden kunt u bloedverlies uit de vagina en/of buikpijn hebben.
  • U kunt ineens last hebben van duizeligheid, zweten en het gevoel flauw te vallen.
  • Een zwangerschap buiten de baarmoeder kan helaas nooit doorgaan.
  • Soms stopt de zwangerschap vanzelf.
  • Meestal moet de gynaecoloog de zwangerschap beëindigen.
  • Dat kan met een operatie of met medicijnen.

Wat is een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?

Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap is een zwangerschap buiten de baarmoeder. Meestal zit een buitenbaarmoederlijke zwangerschap in een van de eileiders.

Bij de eisprong komt uit de eierstok een eicel vrij. De eicel wordt opgevangen door het uiteinde van de eileider. Deze eicel kan bevrucht worden door een zaadcel. Normaal nestelt de bevruchte eicel zich in de baarmoeder. Wanneer de bevruchte eicel zich buiten de baarmoeder innestelt, ontstaat een buitenbaarmoederlijke zwangerschap.

Waarschijnlijk komt dit voor bij minder dan 1 op de 100 zwangerschappen.

Hoe herkent u een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?

Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap is in de eerste weken moeilijk te herkennen. In het begin zijn er vaak nog helemaal geen klachten. Het kan zijn dat u nog niet eens weet dat u zwanger bent.

Klachten ontstaan meestal voor de 8e week van de zwangerschap. U kunt last hebben van een of meer van deze verschijnselen:

  • buikpijn en/of bloed uit de vagina
  • buikpijn die anders of erger is dan bij uw menstruatie

U krijgt plotseling ernstige klachten als een eileider scheurt door een buitenbaarmoederlijke zwangerschap. Dit is een ernstige situatie. Er komt namelijk veel bloed in de buikholte terecht. U kunt hierbij de volgende klachten krijgen:  

  • plotseling hevige buikpijn, soms ook schouderpijn
  • het gevoel dat u moet poepen, terwijl er niets komt als u op de wc zit
  • duizeligheid, zweten, een sneller kloppend hart en het gevoel dat u flauw gaat vallen

Wanneer is de kans op een buitenbaarmoederlijke zwangerschap vergroot?

Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap komt niet zo vaak voor.
In de volgende situaties is de kans iets groter:

  • als er een beschadiging is aan één of beide eileiders, door:
  • als een vrouw zwanger raakt terwijl zij een spiraal heeft
  • als een vrouw zwanger raakt terwijl zij gesteriliseerd is
  • als het lang (meer dan een jaar) niet gelukt is om zwanger te raken
  • na vruchtbaarheidsbehandelingen, zoals IVF 

Bij de helft van de vrouwen met een buitenbaarmoederlijke zwangerschap is onduidelijk waardoor dat komt.

Hoe gaat onderzoek bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?

Als u zwanger bent en buikpijn heeft en/of bloed verliest uit de vagina, dan onderzoekt de huisarts of verloskundige uw buik. Soms doet hij/zij ook een inwendig onderzoek (in de vagina voelen).
Als de huisarts denkt dat u veel bloed in de buik heeft verloren, meet hij of zij ook uw bloeddruk en hartslag.

Weet u nog niet (zeker) of u zwanger bent, dan kan een zwangerschapstest meer duidelijkheid geven.

Als de huisarts of verloskundige denkt dat u een buitenbaarmoederlijke zwangerschap heeft, dan overlegt hij of zij direct met de gynaecoloog over verwijzing naar het ziekenhuis.

Echo-onderzoek

In het ziekenhuis wordt een echo-onderzoek gedaan. Hierbij is de baarmoeder op een beeldscherm te zien. Vroeg in de zwangerschap kan dit onderzoek alleen via de vagina worden gedaan. Met echo-onderzoek kan de gynaecoloog kijken of de zwangerschap in of buiten de baarmoeder zit. Dat is niet altijd goed te zien.

Bloedonderzoek

Soms is op de echo niet goed te zien of uw zwangerschap in of buiten de baarmoeder zit. Dan wordt er bloed bij u geprikt. In het bloed wordt de waarde bepaald van het zwangerschapshormoon (humaan chorion gonadotrofine of hCG). Deze waarde kan meer duidelijkheid geven over wat er is.

Welke behandeling is mogelijk bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?

Een zwangerschap buiten de baarmoeder kan helaas nooit doorgaan. Het is ook niet mogelijk om het vruchtje te redden, bijvoorbeeld door het vruchtje alsnog in de baarmoeder te plaatsen.

De zwangerschap moet dus worden gestopt. Soms doet het lichaam dat zelf.
Als dat niet zo is, moet de gynaecoloog de zwangerschap beëindigen. Dit kan met een operatie of met medicijnen. De gynaecoloog bespreekt met u welke behandeling u kunt krijgen en wat de voor- en nadelen daarvan zijn.

Hoe gaat het verder na een buitenbaarmoederlijke zwangerschap?

Een buitenbaarmoederlijke zwangerschap is vaak erg ingrijpend. U kunt zich verdrietig voelen, boos zijn en rouwen.

  • Neem de tijd om dit te verwerken. U hoeft zich zeker niet schuldig te voelen of te schamen.
  • Probeer erover te praten met iemand die u vertrouwt. Dat helpt vaak. Diegene kan ook uw huisarts of verloskundige zijn.

Na een buitenbaarmoederlijke zwangerschap kan het iets moeilijker zijn om opnieuw zwanger te worden. De kans dat het vruchtje zich weer buiten de baarmoeder innestelt, is nu iets groter dan bij vrouwen die niet eerder een buitenbaarmoederlijke zwangerschap hebben gehad.

Wanneer contact opnemen bij bloedverlies en/of buikpijn in de eerste 3 maanden van de zwangerschap?

Heeft u bloedverlies en/of buikpijn in de eerste 3 maanden van de zwangerschap? Bespreek het met uw huisarts of verloskundige.  

Bel direct uw huisarts of verloskundige

  • als u duizelig wordt, zweet en het gevoel heeft dat u flauw gaat vallen (bel dan met spoed)
  • als u hevig bloedverlies heeft: meer of langer dan bij uw menstruatie  
  • als u hevige buikpijn heeft: meer of anders dan bij uw menstruatie

Neem ook contact op met uw huisarts of verloskundige

  • als u koorts krijgt (38 graden of hoger)
  • als u vragen heeft of ongerust bent

Meer informatie over een buitenbaarmoederlijke zwangerschap

Voor meer informatie kunt u terecht bij de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG).  

Voor steun en lotgenotencontact kunt u terecht bij Stichting Freya, de vereniging voor mensen met vruchtbaarheidsproblemen.

De informatie over buitenbaarmoederlijke zwangerschap is gebaseerd op de wetenschappelijke richtlijn voor huisartsen, de NHG-Standaard Miskraam.

Deze tekst is voor het laatst herzien op 4 jan 2017