Ik heb een vaginale schimmelinfectie

In het kort

In het kort

  • Een schimmelinfectie in de vagina is niet ernstig.
  • Klachten zijn jeuk en witte afscheiding zonder geur.
  • Plassen en vrijen kunnen pijn doen.
  • De klachten kunnen vanzelf overgaan.
  • Bij veel klachten kan uw huisarts medicijnen voorschrijven.
  • Een schimmelinfectie in de vagina is niet besmettelijk.
  • Een schimmelinfectie in de vagina is niet seksueel overdraagbaar.

ORS

ORS is een oplossing van zouten en glucose (druivensuiker) in water.

Het wordt gebruikt bij waterdunne diarree en braken (overgeven).

Bron: Apotheek.nl
Wat is het

Wat is een vaginale schimmelinfectie?

In de vagina leven bacteriën en schimmels. Dat is heel normaal. Tussen de verschillende soorten bacteriën en schimmels bestaat een natuurlijk evenwicht.

Soms raakt dit evenwicht verstoord. Bepaalde schimmels gaan dan overheersen, zoals Candida. Dit is een gist (een soort schimmel). Er ontstaat een schimmelinfectie. Een andere naam hiervoor is candida-infectie.

Wat merk ik

Wat zijn de verschijnselen van een vaginale schimmelinfectie?

Bij een schimmelinfectie (candida) kunt u last krijgen van:

  • jeuk in de vagina;
  • witte, soms brokkelig-yoghurtachtige vaginale afscheiding zonder geur;
  • een rood, gezwollen en pijnlijk slijmvlies van de vagina;
  • pijn of een branderig gevoel, al dan niet bij het plassen of vrijen.
Oorzaken

Hoe ontstaat een vaginale schimmelinfectie?

De oorzaak van een schimmelinfectie in de vagina blijft vaak onduidelijk. Het komt niet door besmetting. Maar er is wel meer schimmel (candida) in de vagina dan er normaal thuishoort.

De volgende factoren kunnen het evenwicht tussen bacteriën en schimmels in de vagina verstoren:

  • Bij hormonale veranderingen lijken schimmels soms beter te groeien. Bijvoorbeeld rond de menstruatie of tijdens een zwangerschap.
  • Het grondig wassen van uw vagina met zeep (ook neutrale zeep) irriteert het slijmvlies waardoor het aantal schimmels kan toenemen.
  • Antibiotica kunnen bepaalde soorten bacteriën in de vagina doden, waardoor schimmels de kans krijgen zich uit te breiden.
  • Ook andere medicijnen, zoals corticosteroïden, kunnen de kans op het ontstaan van schimmelinfecties vergroten.
  • Vrouwen met diabetes hebben meer kans op vaginale schimmelinfecties.

Vaak spelen geen van deze oorzaken een rol en weten we niet waarom een schimmelinfectie ontstaat of regelmatig terugkomt.

Vrouwen krijgen een vaginale schimmelinfectie niet van hun partner. Een candida-infectie is niet besmettelijk en dus ook niet seksueel overdraagbaar. Iedereen draagt deze schimmels al op de huid en slijmvliezen.

Er is geen bewijs dat het dragen van strakke kleding, inlegkruisjes of tampons de kans op schimmelinfecties vergroten.

    Onderzoeken

    Hoe wordt een vaginale schimmelinfectie aangetoond?

    Een schimmelinfectie in de vagina is meestal goed te herkennen aan de klachten (jeuk, branderig gevoel), het soort afscheiding (wit, brokkelig- yoghurtachtig) en het slijmvlies van de vagina dat geïrriteerd (rood) is. Als u geen andere klachten heeft (zoals buikpijn of bloederige afscheiding) is een schimmelinfectie waarschijnlijk. Soms moet de huisarts de afscheiding onderzoeken om het zeker te weten.

    De eerste keer dat u met deze klachten bij de huisarts komt, kan hij/zij een lichamelijk onderzoek doen. De huisarts vraagt u dan uw ondergoed uit te doen en op de onderzoeksbank te gaan liggen. Spreid uw benen een beetje en probeer te ontspannen. De huisarts brengt dan voorzichtig een spreider (eendenbek of speculum genoemd) in de vagina om het slijmvlies te bekijken. Zo nodig kan de huisarts met een wattenstaafje wat afscheiding voor onderzoek afnemen.

    Heeft u al eens eerder een schimmelinfectie gehad en herkent u de klachten? (Heeft een eventuele behandeling met medicijnen toen goed geholpen?) Dan heeft u waarschijnlijk weer een schimmelinfectie. Dat komt vaker voor. Lichamelijk onderzoek is dan niet altijd nodig.

    Adviezen

    Wat kunt u zelf doen bij een vaginale schimmelinfectie?

    Om schimmelinfecties te voorkomen of het herstel te versnellen, kunt u een aantal dingen doen. Probeer de natuurlijke toestand van het vaginale slijmvlies zo weinig mogelijk te verstoren.

    • Spoel bij het douchen de schaamstreek van buiten met lauwwarm water af. Dat is voldoende. Het is niet nodig om u vaker of beter te wassen. De binnenkant van de vagina reinigt zichzelf.
    • Gebruik geen vaginale spoelingen, -zeep, -deodorant of andere middelen zoals tea-tree oil.
      Deze middelen kunnen het slijmvlies van de vagina irriteren. Er is geen bewijs dat ze helpen.
    • Ook het gebruik van knoflook, probiotica of yoghurt met Lactobacillus Acidophilus helpt niet.
    • Vrijen als de vagina nog droog is, kan het slijmvlies irriteren.
      - Neem de tijd om opgewonden te raken voor geslachtsgemeenschap.
      - Gebruik zo nodig een (neutraal) glijmiddel.
      - Vermijd vaginale seks zolang het slijmvlies van de vagina nog droog is of nog pijn doet.
    Medicijnen

    Medicijnen bij een vaginale schimmelinfectie

    Een schimmelinfectie gaat vaak vanzelf over.

    Heeft u sinds kort klachten van een witte brokkelige yoghurtachtige afscheiding en veel jeuk? En geen last van andere klachten zoals buikpijn of bloederige afscheiding? Dan is een schimmelinfectie waarschijnlijk:
    - U kunt dan afwachten of de klachten vanzelf overgaan.
    - Zijn de klachten erg hinderlijk of houden ze lang aan? Neem dan contact op met de huisarts.
    Bij de eerste keer klachten kan de huisarts u onderzoeken. In overleg met u kan de huisarts een medicijn voorschrijven.

    Heeft u dezelfde klachten al eens eerder gehad? Heeft een eventuele behandeling van de huisarts toen goed geholpen? Dan heeft u waarschijnlijk weer een schimmelinfectie, wat wel vaker voorkomt.
    - U kunt dan afwachten of de klachten vanzelf overgaan.
    - Zijn de klachten erg hinderlijk, of houden ze lang aan, dan kunt u contact opnemen met de huisarts of zelf naar de drogist gaan voor een behandeling met medicijnen.

    Medicijn in de vagina
    De huisarts kan een vaginale capsule miconazol voorschrijven. Breng dit zo diep mogelijk in de vagina. U doet dit éénmalig, ‘s avonds voor het slapen gaan.
    Miconazol krijgt u alleen op recept. Als de apotheek geen vaginale capsule heeft, kunt u een andere toedieningsvorm of een ander antischimmelmiddel (clotrimazol) gebruiken. 

    Er zijn verschillende antischimmelmiddelen (naast miconazol ook clotrimazol of butoconazol) in verschillende toedieningsvormen (vaginale tabletten, vaginale ovules of vaginale crèmes).
    Cotrimazol kunt u ook zonder recept kopen (zie Zelfzorg). 
    U gebruikt ze meestal 1 tot 3 dagen. De verschillende toedieningsvormen werken even goed. 
    Een medicijn in de vagina aanbrengen werkt het beste op dagen waarop u niet ongesteld bent.
    De vaginale behandeling heeft over het algemeen weinig bijwerkingen: soms geeft het een branderig gevoel.
    Een vaginale crème (miconazol of clotrimazol) kunt u ook gebruiken als u zwanger bent of borstvoeding geeft.
    Na inbrengen van het medicijn in de vagina kunnen de klachten nog enkele dagen aanhouden.

    Let op
    - Miconazol mag u niet samen met sommige bloedverdunners (antistollingsmiddelen) gebruiken. Lees daarom altijd eerst de bijsluiter.
    - Vaginale antischimmelmiddelen kunnen het rubber van een condoom of pessarium beschadigen. Als u een antischimmelmiddel in uw vagina aangebracht heeft, is een condoom of pessarium dus niet betrouwbaar. Pas 3 dagen na aanbrengen van het antischimmelmiddel, beschermt een condoom of pessarium weer zoals het hoort.  

    Zelfzorg?
    Iedereen kan het antischimmelmiddel clotrimazol (vaginale crème of vaginale tablet) zonder recept kopen, ook vrouwen die voor het eerst klachten van een schimmelinfectie hebben. Maar omdat een deel van deze vrouwen bij onderzoek uiteindelijk toch geen schimmelinfectie blijkt te hebben, raden we iedereen aan om de eerste keer toch naar de huisarts te gaan. Ook als de klachten terugkomen en zelf gekochte medicijnen niet blijken te helpen. Of als de klachten veranderen. Lees voor gebruik altijd goed de bijsluiter.  

    Medicijn om te slikken
    Slikt u liever medicijnen? Dan kan de huisarts een antischimmelmedicijn voorschrijven dat u in moet nemen. U slikt dan éénmalig een capsule fluconazol . Dit werkt waarschijnlijk even goed als de vaginale behandeling. Maar er zijn ook nadelen. Er komt veel meer van het medicijn in het bloed. Daardoor zijn er ook meer bijwerkingen mogelijk: maag-darmklachten, hoofdpijn, smaak verandering en huiduitslag.

    Bij zwangerschap of borstvoeding
    Bent u zwanger of geeft u borstvoeding? Dan mag u géén antischimmelmedicijn slikken. Wel mag u miconazol-crème of clotrimazol-crème of vaginale ovules gebruiken: ’s avonds voor het slapengaan diep in de vagina inbrengen gedurende 3 dagen. Bij zwangerschap zo nodig 1 week.

    Bij jeuk aan de schaamlippen
    Bij veel jeuk aan de schaamlippen kunt u een antischimmel crème (miconazol of clotrimazol) speciaal voor uitwendig gebruik aanbrengen: breng de crème dun aan, 2 keer per dag, tot de jeuk over is.

    Bij ernstige klachten
    Bij een ernstige infectie met veel roodheid, zwelling en wondjes aan de vagina of schaamlippen kan het nodig zijn de medicijnen langer te gebruiken of de behandeling te herhalen. De huisarts zal dit dan met u bespreken.

    Partner niet meebehandelen
    Uw partner hoeft geen medicijnen te gebruiken, tenzij de partner zelf klachten heeft. Een man met een schimmelinfectie kan last hebben van een branderig gevoel aan de eikel.
    Een candida-infectie is niet besmettelijk of seksueel overdraagbaar (soa).

    fluconazol

    Fluconazol is een antischimmelmiddel. Het werkt tegen schimmels en gisten (zoals de Candida-gist).

    Artsen schrijven het voor bij schimmel- en gistinfecties bijvoorbeeld van organen, de huid (ringworm, voetschimmel en pityriasis versicolor), nagels (schimmelnagels) of slijmvliezen, zoals van de vagina en van de mond en slokdarm (spruw).
    Wordt ook gebruikt bij huidinfecties door Leishmania-parasieten.

    Bron: Apotheek.nl

    ORS

    ORS is een oplossing van zouten en glucose (druivensuiker) in water.

    Het wordt gebruikt bij waterdunne diarree en braken (overgeven).

    Bron: Apotheek.nl
    Hoe gaat het verder?

    Hoe gaat het verder bij een vaginale schimmelinfectie?

    Een schimmelinfectie in de vagina kan geen kwaad. Het evenwicht tussen de bacteriën en schimmels herstelt zich vaak vanzelf. Het opvolgen van de genoemde adviezen helpt hierbij.
    Soms duurt het enige weken voordat de afscheiding en de jeuk overgaan.

    Bij sommige vrouwen komen vaginale schimmelinfecties regelmatig terug. Bespreek dan met uw huisarts wat u hier het beste aan kan doen. Of kijk bij Ik heb vaak een schimmelinfectie in de vagina.

    Wanneer bellen

    Wanneer contact opnemen bij een vaginale schimmelinfectie?

    Neem contact op met uw huisarts:

    • Als u voor het eerst klachten heeft die passen bij een vaginale schimmelinfectie:
      (witte, brokkelige afscheiding, rood, gezwollen vagina, pijn of een branderig gevoel, al dan niet bij het plassen of vrijen);
    • Als de huisarts een schimmelinfectie bij u heeft vastgesteld en de klachten (met of zonder behandeling) na 2 weken nog niet minder zijn geworden;
    • Als de huisarts al eens eerder een schimmelinfectie bij u heeft vastgesteld (en een eventuele behandeling toen heeft geholpen) en u de klachten herkent en deze na 2 weken nog niet minder zijn geworden;
    • Als u zelf medicijnen (clotrimazol vaginale crème of -tablet) bij de apotheek of drogist heeft gekocht en dit onvoldoende geholpen heeft;
    • Als de klachten terug blijven komen;
    • Als u ook andere klachten krijgt (zoals pijn in de onderbuik of koorts);
    • Als de vaginale afscheiding verandert (zie ook Wanneer contact opnemen bij vaginale afscheiding).
    Meer informatie

    Meer informatie over een vaginale schimmelinfectie

    De informatie over een Vaginale schimmelinfectie is gebaseerd op de wetenschappelijke richtlijn voor huisartsen, de NHG-Standaard Fluor vaginalis.

    Laatst herzien op

    Vond u deze informatie nuttig?

    Vond u deze informatie nuttig?
    Heeft u nog een suggestie of opmerking? Dit is niet verplicht.
    Kunt u toelichten waarom niet? Dit is niet verplicht.