Ik heb de ziekte van Lyme

In het kort

In het kort

  • De kans dat u in Nederland na een tekenbeet de ziekte van Lyme krijgt is 2-3%.
  • Verschijnselen ontwikkelen zich langzaam en verschillen per persoon.
  • Bloedonderzoek is meestal niet zinvol.
  • De behandeling is met antibiotica.
Video's

Video's

Beschrijving

Wat is de ziekte van Lyme?

De ziekte van Lyme wordt door de bacterie Borrelia veroorzaakt. De ziekte van Lyme wordt daarom ook wel borreliose genoemd.
Teken kunnen deze bacterie op de mens overdragen.

De ziekte van Lyme is lastig te herkennen: De klachten komen pas na verloop van tijd en niet allemaal tegelijk. Bovendien kunnen dezelfde verschijnselen ook door andere ziekten worden veroorzaakt.

Als de verschijnselen tijdig worden opgemerkt, is de ziekte van Lyme goed te behandelen.

Verschijnselen

Verschijnselen van de ziekte van Lyme

De ziekte van Lyme ontwikkelt zich langzaam, meestal eerst op de plek van de beet, later in andere delen van uw lichaam. De verschijnselen ontwikkelen zich niet bij iedereen op dezelfde manier.

Een rode of blauwrode vlek (erythema migrans) is meestal het eerste verschijnsel:

  • Binnen enkele dagen tot 3 maanden kan rond de plaats van de tekenbeet of op een andere plek van uw lichaam een rode of blauwrode vlek ontstaan. Die plek op de huid wordt binnen enkele dagen groter (meestal groter dan 5 cm). Een andere naam hiervoor is erythema migrans.
  • De vlek kan vanuit het midden geleidelijk bleek worden. Dan kan de vlek er uitzien als een ring.
  • Bij een donkerdere huidskleur kan de vlek er gelig of blauwig uitzien.
  • Bij sommigen heeft de vlek blaasjes, puistjes en schilfers. Dit komt zelden voor.
  • De vlek kan branderig voelen of jeuken.
  • De vlek verdwijnt vanzelf na enkele weken tot een jaar. Dit hoeft niet te betekenen dat de bacterie weg is. De bacterie kan in het lichaam aanwezig blijven en later andere klachten veroorzaken.
  • Sommige mensen raken besmet met de bacterie zonder dat ze een rode ring of vlek hebben opgemerkt.

Enkele dagen tot weken na de tekenbeet kan een grieperig gevoel ontstaan (met koorts, hoofdpijn, spierpijn, gewrichtspijn en moeheid). Dit gevoel kan tegelijk met de rode vlek of los daarvan ontstaan.

Latere klachten van Lyme in de rest van uw lichaam

Soms kunnen langere tijd (weken tot maanden) na de tekenbeet de volgende klachten ontstaan:

  • rode plekken op andere plekken van uw lichaam (multipele erythema migrans)
  • spierpijn
  • pijnscheuten, krachtverlies of een doof en tintelend gevoel in uw arm, been of romp
  • hoofdpijn
  • pijn in uw gezicht;
  • opeens dubbel zien of één oog niet goed kunnen sluiten (bij kinderen vaak aan beide ogen)
  • een oogontsteking
  • hartkloppingen, duizelig, benauwd, flauwvallen of pijn op de borst
  • gewrichtsklachten, bijvoorbeeld een of meer pijnlijke of dikke gewrichten, meestal alleen de knie. Zie ook reactieve gewrichtsontsteking.
  • een roodblauwe verdikking of kleine knobbel aan het oor, de tepel of balzak.

Nog later (maanden tot jaren na een tekenbeet) kan zwelling en pijn aan een of meerdere gewrichten ontstaan, vooral in de armen en benen. Ook kunnen huidaandoeningen en hartproblemen optreden.

ORS

ORS is een oplossing van zouten en (druiven)suiker in water.

Het wordt gebruikt bij waterdunne diarree en braken.

Bron: Apotheek.nl
Oorzaken

Hoe ontstaat de ziekte van Lyme?

  • De ziekte van Lyme wordt overgedragen door teken. Teken zijn kleine, spinachtige insecten die in struiken en hoog gras leven. De teek bijt zich vast in de huid van mensen of dieren en voedt zich met bloed. Daarbij kan de teek de ziekmakende bacterie Borrelia overdragen.
  • In Nederland is gemiddeld één op de vijf teken (20 procent) besmet met de bacterie die de ziekte van Lyme kan veroorzaken. Wel zijn er grote verschillen: op de ene plaats is de helft van de teken besmet, op andere bijna geen. De meeste mensen worden niet ziek na een tekenbeet. De kans op de ziekte van Lyme na een tekenbeet wordt geschat op 2-3 procent. Dat betekent dat als 100 mensen een tekenbeet krijgen, 2 of 3 de ziekte van Lyme krijgen. 
  • Omdat tekenbeten vaak pijnloos zijn, kan iemand de ziekte van Lyme krijgen zonder ooit een tekenbeet te hebben opgemerkt.
  • Na besmetting met de bacterie Borrelia bent u niet immuun: Elke nieuwe tekenbeet kan bij u opnieuw de ziekte van Lyme veroorzaken.
  • De ziekte kan niet door andere dieren of mensen worden overgedragen.
Onderzoeken

Onderzoek bij de ziekte van Lyme

De huisarts beoordeelt uw huid. Een rode of roodblauwe vlek of ring die zich langzaam uitbreidt (erythema migrans) betekent vrijwel zeker dat u de ziekte van Lyme heeft. Bloedonderzoek doen is dan niet zinvol omdat dit voor de keuze van de verdere behandeling geen invloed heeft.

Bij andere mogelijke verschijnselen van Lyme kan de huisarts met de specialist overleggen of misschien verder onderzoek nodig is. In dat geval verwijst de huisarts u door naar de specialist.

Medicijnen

Medicijnen bij de ziekte van Lyme

Bij de ziekte van Lyme schrijft de huisarts antibiotica voor.

Bij een rode of roodblauwe vlek of ring op de huid die zich langzaam uitbreidt (erythema migrans) is een antibioticakuur met tabletten voldoende. Maak de kuur helemaal af.

Bij andere mogelijke verschijnselen van Lyme kan de huisarts met de specialist overleggen. Zo nodig verwijst de huisarts u naar de specialist voor de behandeling met antibiotica.

Sommige mensen houden ook na behandeling last van moeheid, maar meestal gaat dit vanzelf over.

Er is voor mensen geen vaccin om de ziekte van Lyme te voorkomen.

Wanneer contact?

Wanneer contact opnemen bij de ziekte van Lyme?

Neem contact op met uw huisarts:

  • Als u een teek heeft verwijderd die waarschijnlijk langer dan 24 uur op uw huid vast gezeten heeft. Dat geldt óók als u de ziekte van Lyme heeft of al eerder een keer gehad heeft.
  • Als ergens op uw lichaam een verkleuring of rode vlek of ring ontstaat die langzaam groter wordt (ook als u geen tekenbeet heeft opgemerkt).
  • Als de rode vlek na behandeling met antibiotica na enkele weken niet verdwijnt.
  • Als u enkele dagen tot maanden na een tekenbeet griepachtige verschijnselen krijgt (koorts, hoofdpijn, spierpijn, moeheid), ook als u geen rode vlek heeft opgemerkt.
  • Als u weken tot maanden na een tekenbeet of groter wordende rode vlek andere verschijnselen krijgt die kunnen passen bij de ziekte van Lyme (bijvoorbeeld uitstralende pijn, minder kracht in armen, benen of romp, tintelingen, of pijn in een of meer gewrichten).
Meer informatie

Meer informatie over tekenbeet en de ziekte van Lyme

Meer informatie over tekenbeten en de ziekte van Lyme vindt u bij:

Het RIVM ontwikkelde een gratis Tekenbeet-app. Met deze app kunt u opzoeken hoe een teek eruit ziet en hoe u een teek snel verwijdert. Deze app kunt u buiten gebruiken, zonder internetverbinding.

  • Android: U kunt de app hier downloaden.
  • iPhone/iOS: U kunt de app hier downloaden.

Informatie over tekenbeet en hersen(vlies)ontsteking vindt u ook bij het RIVM.

De informatie over tekenbeet en de ziekte van Lyme is gebaseerd op de wetenschappelijke richtlijn voor huisartsen, de NHG-Behandelrichtlijn Tekenbeet en erythema migrans.

Laatst herzien op

Vond u deze informatie nuttig?

Vond u deze informatie nuttig?
Heeft u nog een suggestie of opmerking? Dit is niet verplicht.
Kunt u toelichten waarom niet? Dit is niet verplicht.