Ik heb last van hyperventilatie

Onderwerp
Synoniemen
Angstklachten, Spanningsklachten

In het kort

  • Hyperventilatie wil zeggen dat u te snel of te diep ademt
  • Het ontstaat door angst en spanning, vaak zonder dat u het zelf beseft.
  • Klachten zijn onder andere benauwdheid en duizeligheid.
  • Hyperventilatie kan geen kwaad, maar is erg vervelend.
  • De aanvallen kunnen regelmatig terugkeren.
  • U kunt maatregelen nemen om de klachten te voorkomen of te stoppen.

Wat is hyperventilatie?

Spanning en angst kunnen verschillende klachten veroorzaken. Hyperventilatie is één van die klachten. Hyperventilatie wil zeggen dat u te snel of te diep ademt.

Hyperventilatie is niet gevaarlijk.

Sommige mensen krijgen deze klachten maar één keer in hun leven, bij anderen keert hyperventilatie regelmatig terug. In beide gevallen kan de angst voor een nieuwe aanval blijven bestaan.

Wat zijn de verschijnselen van hyperventilatie?

Bij hyperventilatie kunt u last krijgen van:

  • benauwdheid en duizeligheid;
  • pijn op de borst en hartkloppingen;
  • tintelingen en droge mond;
  • hoofdpijn en misselijkheid.

Hoe ontstaat hyperventilatie?

Ademhalen doen we vanzelf. We ademen zuurstof in en koolzuur uit. De ademhaling past zich aan bij wat we doen; rustige ademhaling bij slapen en snelle ademhaling bij sporten.

Bij angst en spanning raakt uw ademhaling van slag, vaak zonder dat u het zelf beseft. Ook overbelasting en oververmoeidheid kunnen een rol spelen.

Het lichaam gaat stresshormonen aanmaken, zoals adrenaline. Het is dan alsof het lichaam zich voorbereidt op een inspanning. U gaat vanzelf sneller ademhalen en uw hart gaat sneller kloppen. U zit bijvoorbeeld in een stoel, maar ademt alsof u aan het hardlopen bent.

Adviezen bij hyperventilatie

Er zijn enkele maatregelen die u kunt nemen om de angst- en spanningsklachten te voorkomen of te stoppen.

  • Als u een aanval heeft of voelt aankomen, probeer dan rustig te ademen. Neem bijvoorbeeld drie seconden om in te ademen en zes om uit te ademen.
  • In een papieren zak ademen helpt niet, ook al wordt het nogal eens geadviseerd.
  • Soms helpt het om uzelf af te leiden. Bijvoorbeeld door bij een aanval oefeningen te gaan doen zoals kniebuigingen of door hardop te gaan lezen.
  • Probeer na te gaan waarom bepaalde situaties spanningen oproepen. Het kan zijn dat u zich niet van angst of spanningen bewust bent, maar dat u wel last heeft van de verschijnselen.
  • Het kan helpen wanneer u opschrijft in welke situatie u de verschijnselen krijgt.
  • Bespreek uw aantekeningen met iemand die u goed kent. Dat geeft misschien een andere kijk op de situatie.

Wanneer contact met uw huisarts bij hyperventilatie?

Neem contact op met uw huisarts:

  • Als u een beklemd gevoel op de borst heeft dat niet weggaat.
  • Als u erg benauwd bent en u denkt dat het niet door hyperventilatie komt.
  • Als de genoemde maatregelen die u zelf neemt, niet helpen.

Wanneer er andere verschijnselen zijn waarover u zich zorgen maakt, overleg dan met uw huisarts. Soms zal de huisarts de praktijkondersteuner GGZ (POH-GGZ) vragen u te begeleiden.

Meer informatie over hyperventilatie

Kijk voor ontspanningsoefeningen op de website Psychische gezondheid.

De informatie over hyperventilatie is gebaseerd op de wetenschappelijke richtlijn voor huisartsen, de NHG-Standaard Angst.

Deze tekst is voor het laatst herzien op 19 feb 2015