Ik heb klachten en krijg een uitstrijkje bij de huisarts
In het kort
- Maak een afspraak bij je huisarts als je bloed verliest na seks, na de overgang of als je niet ongesteld bent.
- Dan is meestal een uitstrijkje nodig.
- Je huisarts haalt wat slijm uit je baarmoederhals.
- Dat slijm wordt onderzocht op veranderde cellen en een virus: HPV.
- Heb je cellen die zijn veranderd of HPV? Dan krijg je onderzoek in het ziekenhuis of na 12 maanden weer een uitstrijkje.
Wat is een uitstrijkje?
Een uitstrijkje is onderzoek van een beetje slijm uit je baarmoederhals. Er wordt gekeken of er cellen in zitten die veranderd zijn. Die cellen kunnen veranderen door een virus: HPV. HPV is een virus dat je kunt krijgen door seks. Bijna iedereen krijgt het virus wel 1 keer of vaker.
Er wordt ook gekeken of HPV in het slijm uit je baarmoederhals zit.
Vaak kan je lichaam er zelf voor zorgen dat zulke veranderde cellen verdwijnen. Soms gebeurt dit niet. Dan kunnen de cellen nog meer veranderen en baarmoederhals-kanker worden.
Door een uitstrijkje weet je vaak op tijd dat je veranderde cellen hebt. En kun je ze weg laten halen als dat nodig is. Of met uitstrijkjes laten controleren of de cellen vanzelf weer normaal worden.
Wanneer is een uitstrijkje belangrijk?
Een uitstrijkje laten maken is belangrijk bij deze klachten:
- bloed uit je vagina als je niet ongesteld bent
- slijm uit je vagina dat er anders uitziet dan normaal
Het slijm is bijvoorbeeld bruin of zwart-rood. - bloed uit je vagina tijdens of na seks
- bloed uit je vagina terwijl je al in de overgang bent geweest
- controle na een eerder uitstrijkje waarin cellen die zijn veranderd of HPV te zien waren
Heb je een uitnodiging gekregen voor een uitstrijkje? Kijk bij onderzoek naar baarmoederhals-kanker vanaf 30 jaar (bevolkings-onderzoek).
Hoe gaat een uitstrijkje laten maken?
Je huisarts vraagt of je het goed vindt om een uitstrijkje te laten maken. Als je dit niet wilt, zeg het dan tegen je huisarts.
Een uitstrijkje hoort geen pijn te doen. Doet het wel pijn, zeg het dan meteen tegen je huisarts.
Het uitstrijkje maken gaat zo:
- Je doet je broek of rok uit, en je onderbroek. Je gaat liggen op de onderzoekstafel met je benen uit elkaar.
- Je huisarts gebruikt een spreider om de binnenkant van je vagina te bekijken. Een spreider wordt ook wel een eendenbek of speculum genoemd.
- Je huisarts doet de spreider voorzichtig in je vagina. Zo is de ingang van je baarmoeder te zien.
- Met een soort borsteltje haalt je huisarts wat slijmvlies van de binnenkant van de baarmoederhals af. Dit gaat in een potje.
Dan is het uitstrijkje maken klaar. De afspraak duurt in totaal ongeveer 10 minuten.
Vertel je huisarts hoe je het maken van het uitstrijkje vond.
Het borsteltje met slijmvlies gaat in het potje naar het laboratorium. Daar wordt onderzocht of de cellen in het slijm veranderd zijn en of er HPV in het slijm zit.
De uitslag van je uitstrijkje
In het laboratorium wordt onderzocht of er veranderde cellen in je uitstrijkje zitten. Artsen noemen dit ook wel afwijkende cellen.
Er wordt ook gekeken of je het virus HPV hebt. Meestal onderzoekt het laboratorium dit in jouw uitstrijkje. Soms is een nieuw uitstrijkje nodig.
Wanneer is de uitslag van je uitstrijkje er?
Na een paar weken is de uitslag bekend. Bel zelf naar je huisarts om de uitslag te horen.
Uitstrijkje is goed
Een uitstrijkje is goed als er geen veranderde cellen en geen HPV zijn gevonden. Je klachten komen niet door baarmoederhals-kanker.
Met je huisarts bespreek je dan hoe het verdergaat. En of er misschien ander onderzoek nodig is om uit te zoeken waar je klachten door komen.
Uitstrijkje is niet goed
Een uitstrijkje is niet goed als er veranderde cellen of HPV zijn gevonden. Je huisarts bespreekt met je hoe het verdergaat:
- Zijn je cellen niet veranderd, maar heb je wel HPV? Dan krijg je na 12 maanden weer een uitstrijkje om te kijken of het virus er nog is.
- Bij kleine veranderingen in je cellen krijg je onderzoek in het ziekenhuis of na 12 maanden weer een uitstrijkje. Dit ligt aan of er HPV is gevonden en welke soort HPV.
Heb je geen HPV of heb je HPV met een lager risico? Dan krijg je na 12 maanden weer een uitstrijkje om te kijken of je cellen weer normaal zijn.
Heb je HPV met een hoger risico? Dan stuurt je huisarts je door voor onderzoek in het ziekenhuis. - Bij grote veranderingen in je cellen stuurt je huisarts je meteen door voor onderzoek in het ziekenhuis.
Veranderde cellen zijn meestal makkelijk weg te halen. Soms is het al wel baarmoederhals-kanker. Dan bespreekt de arts in het ziekenhuis met jou hoe het verdergaat.
Over deze tekst
Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:
- de richtlijn voor huisartsen over bloedverlies uit de vagina
- de adviezen voor huisartsen en assistenten voor het maken van een uitstrijkje
- de richtlijn voor artsen over onderzoek naar HPV en baarmoederhals-kanker
Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.
Heeft deze informatie je geholpen?
Laatst gewijzigd: 3 jun 2026