Ik heb een blaasontsteking (vrouw)

In het kort

In het kort

  • Klachten bij blaasontsteking:
    • pijn bij het plassen
    • vaker kleine beetjes plassen
    • pijn in de rug of onderin de buik
  • Laat uw ochtendurine nakijken bij uw huisarts.
  • Bij blaasontsteking kunt u
    • afwachten of de klachten vanzelf overgaan of
    • antibiotica gaan slikken (u krijgt hier dan een recept voor)  
  • Drink veel: elke dag 2 liter.
  • U moet de huisarts bellen als u zieker wordt en koorts krijgt.
  • Bel ook als u na een week nog klachten heeft.  
  • Soms zijn bij blaasontsteking direct antibiotica nodig.
    Bijvoorbeeld bij heftige pijn, als u zwanger bent of als u diabetes heeft.

 

Video’s

Video’s

Beschrijving

Wat is een blaasontsteking?

Bij een blaasontsteking is de binnenkant van de blaas ontstoken. Dat komt door bacteriën.  

Blaasontsteking komt veel voor, vooral bij:

  • vrouwen tussen de 15 en 24 jaar
  • vrouwen ouder dan 60 jaar
Verschijnselen

Klachten bij blaasontsteking bij vrouwen

  • Plassen doet pijn of geeft een branderig gevoel.
  • U voelt vaker dat u moet plassen. Maar u plast elke keer maar een klein beetje.
  • Het gevoel te moeten plassen kan al pijn doen. 
  • U kunt ook pijn hebben in uw onderbuik of rug.
  • De plas ziet er anders uit (troebel) of er kan bloed in zitten. 
  • De plas kan sterk ruiken of vies ruiken.

Ouderen kunnen door een blaasontsteking tijdelijk verward zijn.

Bij een blaasontsteking heeft u geen koorts, soms wat verhoging (= temperatuur tot 38 graden).

Een blaasontsteking kan samengaan met een ontsteking van het nierbekken. U heeft dan ook deze klachten erbij:

  • een ziek gevoel
  • koorts (38 graden of hoger)
  • pijn in uw zij
    Oorzaken

    Hoe ontstaat een blaasontsteking?

    Een blaasontsteking komt door bacteriën. 

    • Bacteriën komen via de plasbuis in de blaas.
    • Ze gaan aan de binnenkant van de blaas vastzitten. Die gaat ontsteken.

    Vaak is het een soort bacterie die bij iedereen in de darm leeft en rond de plasbuis kan zitten: de E.coli bacterie.

    Vrouwen krijgen makkelijker een blaasontsteking dan mannen.

    • Dat komt omdat bij vrouwen de uitgang van de plasbuis dichterbij de anus ligt.
    • Ook is de plasbuis van vrouwen korter. 
    • Bacteriën kunnen zo makkelijker van anus naar plasbuis en naar de blaas.
    • Ook tijdens het vrijen kunnen bacteriën in de plasbuis komen. Daarom kunt u na het vrijen blaasontsteking krijgen.   

    Urinewegen

    U heeft verder meer kans op een blaasontsteking:

    • als u uw blaas niet helemaal leeg kunt plassen
    • na de overgang
    • als u blaas- of nierstenen heeft
    • als uw weerstand minder goed is, zoals bij diabetes mellitus
    • als u een urinekatheter heeft (een slangetje door de plasbuis naar uw blaas).

    Een blaasontsteking is niet besmettelijk. 

    Onderzoeken

    Hoe weet ik of ik blaasontsteking heb? (vrouwen)

    • Laat uw urine nakijken bij de huisarts. Het liefst ochtendurine. Vul dit formulier in of vraag dit aan de assistente van uw huisarts. 
    • Plas in een schoon potje.
    • Sluit dit goed af.
    • Breng het potje met urine binnen 2 uur naar de assistente van de huisarts. Geef ook het formulier erbij. 
    • Kunt u het pas later brengen? Zet het potje dan in de koelkast en breng het binnen 24 uur.
    • De uitslag is meestal binnen een dag bekend. Bel de assistente.  

    Misschien heeft u al eens eerder blaasontsteking gehad. Als u de klachten herkent, is het niet altijd nodig om uw urine te laten nakijken. 

    Adviezen

    Adviezen bij een blaasontsteking

    • Drink veel: 2 liter per dag (water, thee, melk, koffie).

    Hoe voorkomt u dat u weer blaasontsteking krijgt? 

    • Blijf veel drinken.
    • Ga direct plassen als u voelt dat u moet.
    • Plas de blaas helemaal leeg.
    • Plas direct na het vrijen. Bacteriën die tijdens het vrijen in de plasbuis zijn gekomen, plast u dan snel weer uit.
    • Cranberrysap en andere producten met cranberry eten of drinken helpt soms.
    Behandeling

    Behandeling van een blaasontsteking

    • Als uw klachten niet zo erg zijn en u ze een paar dagen heeft:
      U kunt afwachten of de klachten vanzelf overgaan. Zo nodig kunt u paracetamol tegen de pijn gebruiken. 
    • Als u heftige klachten heeft, of als u al een week klachten heeft:
      Dan kunt u beter antibiotica slikken. Die helpen om de ontsteking snel te laten genezen. Ook heeft u minder kans op ontsteking van het nierbekken.
    • Soms geeft de huisarts u alvast een recept voor antibiotica mee, maar hoeft u dat niet meteen te gebruiken. U kijkt eerst of de blaasontsteking vanzelf overgaat. Blijven de klachten of worden ze erger? Dan neemt u alsnog het antibioticum.

    Voorbeelden van antibiotica zijn:

    • nitrofurantoïne : 2 keer per dag 100 mg, 5 dagen 
    • fosfomycine : 1 keer innemen, 2 uur na het avondeten of voor de nacht (let op: niet als u borstvoeding geeft)
    • trimethoprim : 1 keer per dag 300 mg voor de nacht, 3 dagen

    Maak de kuur altijd af.
    Ook al heeft u geen klachten meer. Anders kunnen bacteriën in de blaas achterblijven en opnieuw een ontsteking veroorzaken.
    Soms houdt u nog klachten tot enkele dagen na de kuur.

    Vaak blaasontsteking?

    • Heeft u heel vaak een blaasontsteking? Dan kunt u met uw huisarts bespreken of u dit kunt voorkomen door bijvoorbeeld een half jaar dagelijks antibiotica te nemen. 
    • Denkt u dat de blaasontsteking komt van het vrijen? Dan kunt u eventueel steeds binnen 2 uur na het vrijen een antibioticumpil nemen. Of u kunt afwachten en bij beginnende klachten antibiotica nemen. Dan krijgt u alvast een recept voor de antibiotica mee.
    • Heeft u na de overgang vaak een blaasontsteking? Dan kunt u eventueel estriol-crème of -vaginaal pillen gebruiken. U doet dat 1 keer per dag. Na 2 weken 2 keer per week. Het slijmvlies rond de plasbuis wordt dan minder kwetsbaar, met minder kans op een ontsteking. Gebruik het een half jaar en stop dan.

    Sommige vrouwen met een blaasontsteking hebben meer kans op een nierbekkenontsteking, zoals

    • zwangere vrouwen
    • vrouwen met verminderde weerstand (bijvoorbeeld door suikerziekte)
    • vrouwen met afwijkingen aan blaas en nieren.

    Zij starten altijd direct met antibiotica.   

    nitrofurantoïne

    Nitrofurantoïne is een antibioticum. Het werkt tegen infecties met bacteriën.

    Artsen schrijven het voor bij blaasontstekingen.

    Bron: Apotheek.nl

    fosfomycine

    Fosfomycine is een antibioticum. Het werkt tegen infecties met bacteriën.

    Artsen schrijven het voor bij blaasontstekingen, luchtweginfecties, beenmergontsteking en hersenvliesontsteking.

    Bron: Apotheek.nl

    trimethoprim

    Trimethoprim is een antibioticum. Het werkt tegen infecties met bacteriën.

    Artsen schrijven het voor bij infecties met bacteriën, zoals blaasontsteking en luchtweginfecties.

    Bron: Apotheek.nl

    paracetamol

    Paracetamol werkt pijnstillend en koortsverlagend.

    Het is te gebruiken bij verschillende soorten pijn zoals, hoofdpijn, migraine, koorts, griep, verkoudheid, keelpijn, bijholteontsteking, middenoorontsteking, oorpijn, artrose, spierpijn, gewrichtspijn en menstruatieklachten.

    Bron: Apotheek.nl

    ORS

    ORS is een oplossing van zouten en (druiven)suiker in water.

    Het wordt gebruikt bij waterdunne diarree en braken.

    Bron: Apotheek.nl
    Hoe gaat het verder?

    Hoe gaat het verder met een blaasontsteking?

    Een blaasontsteking kan binnen een week vanzelf overgaan. 

    Soms ontstaat een nierbekkenontsteking. Meestal krijgt u dan ook koorts en voelt u zich erg ziek.

    Bent u met antibiotica gestart? Dan zijn de klachten meestal na enkele dagen verdwenen. Controle van de urine is dan niet nodig.

    Meestal is het niet duidelijk waarom iemand vaak blaasontsteking krijgt. Soms kan met specialistisch onderzoek een oorzaak worden gevonden. Dit is meestal niet nodig.

    Urinekweek

    Wanneer is extra onderzoek van de urine (plas) nodig?

    Sommige vrouwen hebben bij een blaasontsteking meer kans op problemen (bijvoorbeeld een nierbekkenontsteking).
    Dan wil de huisarts ook weten welke bacterie de ontsteking veroorzaakt.

    De urine wordt dan onderzocht in het laboratorium. Ze maken dan een kweek van de urine.

    Dit wordt vaak gedaan bij:

    • zwangere vrouwen
    • vrouwen met een blaasontsteking die niet overgaat
    • vrouwen met verminderde weerstand (bijvoorbeeld door diabetes)
    • vrouwen met afwijkingen aan blaas en nieren

    De kweek laat zien welke bacterie de ontsteking veroorzaakt. En welk medicijn daar goed tegen helpt. De uitslag van de kweek is in 1 week bekend.

    Wanneer contact?

    Wanneer contact opnemen bij een blaasontsteking?

    Neem contact op met uw huisarts in de volgende gevallen:

    • U krijgt koorts (38 graden of hoger). Meet de temperatuur via de anus (poepgat). 
    • U voelt zich ziek. 
    • De klachten zijn 5 dagen na het starten met antibiotica nog niet minder.

    Neem dan weer urine mee. Dat wordt weer onderzocht. Mogelijk zijn de bacteriën niet gevoelig voor de antibiotica die u gebruikt. U krijgt dan een ander medicijn.

    Meer informatie

    Meer informatie over blaasontsteking

    De informatie over blaasontsteking is gebaseerd op de wetenschappelijke richtlijn voor huisartsen, de NHG-Standaard Urineweginfecties.

    Laatst herzien op

    Vond u deze informatie nuttig?

    Vond u deze informatie nuttig?
    Heeft u nog een suggestie of opmerking? Dit is niet verplicht.
    Kunt u toelichten waarom niet? Dit is niet verplicht.