In het kort
- Bij hartfalen pompt je hart minder bloed rond dan normaal.
- Je wordt snel moe als je je inspant.
- Je voelt je snel buiten adem en benauwd.
- Je voeten en enkels worden dikker.
- Hartfalen is meestal niet te genezen.
- Je kunt zelf veel doen. Bijvoorbeeld gezond eten met weinig zout en regelmatig bewegen. Als je te zwaar bent, probeer af te vallen.
- Je krijgt ook medicijnen tegen de klachten.
Video
Download deze video
- Videobestand .mp4
- Geluidsbestand voor als je slecht ziet of blind bent .mp3
- Ondertitelingsbestand .srt
- © 2012-2026 NHG | Gebruiksvoorwaarden
Wat is hartfalen?
Bij hartfalen pompt je hart minder goed. Hierdoor wordt je bloed minder goed door je lichaam gepompt.
De organen en spieren in je lichaam krijgen minder bloed. En dus ook minder zuurstof en minder voeding uit het bloed.
Bloed stroomt ook minder goed terug naar je hart. Daardoor kan er vocht uit de bloedvaten lekken. Dit gebeurt vooral naar de longen, buik, benen en enkels.
Hartfalen is meestal niet te genezen.
Wat merk je van hartfalen?
- Bij inspanning word je snel moe. Je kunt je ook snel buiten adem voelen. Bijvoorbeeld bij traplopen.
- Je kunt je ook benauwd voelen, vooral als je ligt. Dit komt omdat er vocht in je longen zit.
- Je voeten en enkels worden dikker. Je wordt zwaarder. Dit komt omdat er vocht uit de bloedvaten in de benen lekt.
- Je moet 's nachts vaak plassen. Dit komt omdat het extra vocht in je benen 's nachts weer terug gaat in je bloedvaten. Het lukt je hart 's nachts ook beter om dat extra vocht naar je nieren te pompen. Je nieren halen daar plas uit (water en afvalstoffen). Daarom moet je vaker plassen.
- Bij ernstig hartfalen kun je ook moe en benauwd zijn zonder dat je je inspant.
Waardoor komt hartfalen?
Hartfalen kan bijvoorbeeld komen:
- als je hartspier schade heeft, bijvoorbeeld door een hartinfarct
- als je jarenlang een hoge bloeddruk hebt gehad zonder behandeling
Bij hoge bloeddruk moet je hart harder pompen dan normaal. De hartspier wordt hierdoor dikker en stijver. Daardoor pompt je hart minder goed. - als je te veel alcohol drinkt
- als je harddrugs gebruikt, zoals cocaïne
- als je chemotherapie krijgt of hebt gehad die schade kan geven aan je hart
- als je schildklier te snel werkt of te langzaam
- als een klep in het hart lekt of te smal is (vernauwde hartklep)
- als je hart te snel, te langzaam of onregelmatig klopt, bijvoorbeeld bij boezem-fibrilleren
Er zijn nog meer oorzaken mogelijk bij hartfalen, maar die komen niet zo vaak voor.
Hartfalen komt ook vaker voor bij mensen die te zwaar zijn of diabetes hebben.
Wat kun je zelf doen bij hartfalen?
Je kunt zelf veel doen om te zorgen dat je klachten niet erger worden. Het gaat vooral om gezond leven:
- Als je te zwaar bent, probeer dan af te vallen.
- Eet genoeg en gezond. Eet weinig zout.
- Drink genoeg. Drink liever niet te veel in 1 keer. Maar drink verspreid over de dag kleine beetjes.
- Beweeg genoeg.
- Drink geen alcohol.
- Stop met roken als je rookt.
Kijk voor meer uitleg en meer adviezen bij: Ik heb hartfalen. Wat kan ik zelf doen?
Zelf je bloeddruk, hartslag en gewicht meten bij hartfalen
Je kunt zelf je gewicht, bloeddruk en hartslag meten. Zo kun je zien hoe het gaat met het hartfalen.
Weeg jezelf regelmatig
Weeg jezelf 2 keer of vaker per week. Spreek met je arts af wanneer en hoe vaak je dit gaat doen.
Als je 2 kilo zwaarder bent in 3 dagen, dan hou je waarschijnlijk vocht vast. Bespreek dit met je arts. Misschien moet je een tijd meer medicijnen slikken.
Je bloeddruk en hartslag regelmatig meten
Je kunt ook je bloeddruk en hartslag regelmatig meten.
Wil je hier meer over weten? Kijk dan bij zelf thuis je bloeddruk meten.
Als je dit wilt gaan doen, dan vertelt je arts precies wanneer en hoe vaak je dit moet doen.
Behandeling bij hartfalen
Soms krijg je een behandeling voor de oorzaak van je hartfalen. Bijvoorbeeld:
- medicijnen tegen een onregelmatige hartslag
- medicijnen tegen een probleem met je schildklier
- een nieuwe hartklep bij een lekkende hartklep
Behandeling om minder klachten te hebben
Gezond leven is belangrijk bij hartfalen. Ook krijg je medicijnen. Die zorgen hiervoor:
- Je hart hoeft minder hard te werken.
- Je hart kan het bloed beter door je lichaam pompen.
Dit kan je klachten minder maken en zorgen dat je hart niet snel slechter wordt.
Je krijgt meestal verschillende soorten medicijnen. Zoals medicijnen tegen hoge bloeddruk. En pillen die zorgen dat je lichaam minder vocht vasthoudt (plaspillen).
Neem je medicijnen elke dag.
Kijk voor meer informatie bij Ik krijg medicijnen tegen hartfalen.
Hoe gaat het verder bij hartfalen?
Bij hartfalen kom je regelmatig voor controle bij je arts in het ziekenhuis (cardioloog) of bij je huisarts.
Heb je afgesproken met je arts dat je zelf je bloeddruk, hartslag en gewicht meet? Schrijf de getallen op in het schema voor je bloeddruk en hartslag en het schema voor je gewicht.
Neem je ingevulde schema's mee naar de controle.
Langzaam erger
- Slik je medicijnen elke dag. Als je de medicijnen een paar dagen vergeet, kan het weer slechter gaan met je hart.
- Blijf ook gezond leven.
De meeste mensen met hartfalen krijgen langzaam steeds meer klachten. De klachten kunnen ook een lange tijd hetzelfde blijven.
Soms kunnen de klachten een tijd veel erger worden en dan weer minder. Ook als je gezond leeft en de medicijnen op tijd neemt. We weten niet hoe dat komt.
Sommige mensen krijgen ernstig hartfalen.
Je kunt met je arts praten over je wensen voor zorg en behandeling in de toekomst.
Wanneer bellen bij hartfalen?
Bel direct de huisarts, huisartsen-spoedpost of 112 bij 1 of meer van deze klachten:
- Je ademt opeens heel snel of moeilijk.
- Je voelt je opeens erg benauwd.
- Je kunt helemaal niet meer liggen door de benauwdheid.
Deze klachten kunnen betekenen dat er vocht in je longen zit. Je hebt dan snel een behandeling nodig.
Maak een afspraak met je huisarts bij 1 of meer van deze problemen:
- Je bent sneller moe of buiten adem als je je inspant.
- Je bent 's nachts benauwd als je ligt.
- Je wordt in 3 dagen 2 kilo of meer zwaarder.
- Je krijgt steeds dikke voeten en enkels.
- Je verliest veel vocht door overgeven of diarree.
- Je verliest veel vocht door zweten. Bijvoorbeeld bij koorts of heel warm weer.
- Je meet zelf je bloeddruk en die is hoger of veel lager dan je met je huisarts hebt afgesproken.
- Je denkt dat je bijwerkingen hebt van je medicijnen.
- Het lukt niet goed om gezond te leven en regelmatig te bewegen.
Slik je dapagliflozine of empagliflozine?
Slik je 1 van deze medicijnen en heb je 1 of meer van de klachten hieronder? Bel dan op werkdagen je huisarts.
- Je hebt koorts: 38 graden of hoger.
- Je geeft veel over.
- Je hebt steeds diarree.
- Je eet of drinkt veel minder dan normaal.
- Je ziet een wondje, blaar of ontsteking aan je voet of tenen.
Meestal moet je dan tijdelijk stoppen met je medicijn.
dapagliflozine
Dapagliflozine is een verlager van het bloedsuiker. Het zorgt ervoor dat de nieren meer suiker uitplassen. Hierdoor daalt het bloedsuiker.
Artsen schrijven het voor bij diabetes mellitus (suikerziekte), bij hartfalen en bij nierziekten (chronische nierschade).
empagliflozine
Empagliflozine is een verlager van de bloedsuiker. Het zorgt ervoor dat de nieren meer suiker uitplassen. Hierdoor daalt het bloedsuiker.
Artsen schrijven het voor bij diabetes mellitus (suikerziekte), bij hartfalen en bij nierziekten (chronische nierschade).
Meer informatie over hartfalen
Contact met andere mensen met hartfalen: de Harteraad
We hebben deze tekst gemaakt met:
Heeft deze informatie je geholpen?
Laatst gewijzigd: 9 apr 2026